Dominick Critelli: Een Held en Erelid van Onze Vereniging

Dominick Critelli was een buitengewone persoon wiens daden tijdens de Tweede Wereldoorlog een belangrijke invloed hebben gehad op zowel de militaire geschiedenis als op de levens van degenen die hij hielp. Zijn verhaal is een combinatie van heldenmoed, toewijding en zelfopoffering.

Geboren op 8 april 1921, trad Critelli toe tot het Amerikaanse leger tijdens de Tweede Wereldoorlog en diende van 28 oktober 1942 tot 21 november 1945 als Staff Sergeant in de 95e Infanteriedivisie, binnen de 377e Artillerie Luchtvaart Eenheid. Zijn verantwoordelijkheden waren allesbehalve gewoon: hij vloog verkenningsmissies om inlichtingen te verzamelen over de bewegingen van vijandelijke troepen, bevoorradingslijnen en versterkingen. Zijn werk was essentieel voor het succes van generaal George S. Patton’s 3e Leger, vooral tijdens de brute opmars door Noord-Frankrijk, België en Duitsland.

Een van de meest significante momenten in zijn diensttijd vond plaats tijdens de Slag om de Ardennen in december 1944. Toen Nazi-Duitsland zijn verrassingsaanval op de geallieerden lanceerde, was Critelli’s eenheid van cruciaal belang bij de snelle 90-graden draai die het 3e Leger maakte. Deze strategische zet stelde het 3e Leger in staat om de 80.000 omsingelde Amerikaanse troepen in Bastogne, België, te helpen, wat bijdroeg aan het succes van het tegenoffensief dat de Duitse troepen naar het oosten duwde en uiteindelijk de bevrijding van Nederland mogelijk maakte.

Critelli’s heldenmoed strekte zich uit tot een van zijn bekendste missies: het uitvoeren van bevoorradingsvluchten achter vijandelijke linies. In november 1944 nam hij deel aan de cruciale operatie om voorraden af te werpen voor geïsoleerde Amerikaanse eenheden. Zijn kleine tweepersoonsvliegtuig vloog vaak op gevaarlijk lage hoogtes, slechts acht meter boven de grond, en ontweek vijandelijk vuur en zware weersomstandigheden om essentiële voorraden zoals bloedplasma, voedsel en munitie af te leveren. Ondanks bevroren vleugels en kapotte apparatuur, meldde Critelli zich vrijwillig voor 14 van deze gevaarlijke missies en verdiende hij de Air Medal voor zijn inspanningen.

Zijn heldendom was niet alleen te zien in het uitvoeren van bevoorrading. Het persoonlijke risico dat hij liep en zijn onverzettelijke toewijding om zijn medesoldaten te helpen, maakten hem een symbool van moed. Hij vloog door vijandelijk vuur en doorstond kogelgaten in zijn vliegtuig, alles om het voortbestaan en het moreel van zijn kameraden op de grond te waarborgen.

Gedurende zijn 151 dagen in gevecht verdiende Critelli verschillende onderscheidingen, waaronder de European-African-Middle Eastern Campaign medal met drie   Bronze Campaign Stars, de American Campaign medal, the WWIl Victory medal, en de  Good Conduct medal.

Na de oorlog zette Critelli zich in om toekomstige generaties te onderwijzen over het belang van de Tweede Wereldoorlog en de lessen die het biedt. Zijn deelname aan educatieve programma’s, zowel fysiek als virtueel, weerspiegelt zijn inzet om zijn ervaringen te delen en het belang van vrede te behouden. Via zijn samenwerking met Mission Margraten Plus werkt hij eraan om jonge mensen wereldwijd te leren over de betekenis van de geschiedenis van de oorlog.

In 2025 kregen we de eer om Dominick Critelli als erelid van onze vereniging te benoemen, een welverdiende erkenning van zijn uitzonderlijke moed en toewijding. Deze benoeming wordt een symbolische daad van waardering voor zijn heroïsche prestaties en zijn blijvende impact op de wereld. We kijken er naar uit om hem te blijven eren en zijn boodschap van vrede en educatie te verspreiden naar de volgende generaties.

De erfenis van Dominick Critelli is er een van moed, veerkracht en een diepe toewijding om ervoor te zorgen dat de offers van het verleden niet vergeten worden. Zijn verhaal leeft voort, en wij zijn dankbaar dat we hem als erelid in onze vereniging mogen verwelkomen.

L/Cpl Henry Eric Harden VC

Op 23 en 24 januari 2026 organiseerden wij een evenement in Maasbracht, waarin wij ook de jaarlijkse scholenherdenking ter ere van de Britse medic Henry Eric Harden bezochten.

Hij diende bij de St. John Ambulance Service voorafgaand aan het uitbreken van de oorlog. Nadat hij zich als medic bij het Britse leger had aangemeld, zag Eric actie tijdens de London Blitz van september 1940 tot mei 1941. Vervolgens bood hij zich aan om te dienen in het Royal Army Medical Corps en werd hij toegewezen aan 45 Royal Marine Commando, dat betrokken was bij Operatie Blackcock, met als doel de Britse frontlinie verder naar Duitsland te drijven. Op 23 januari 1945 vond in Brachterbeek, nabij de Nederlands / Duitse grens, ten zuidoosten van Eindhoven, een actie plaats die ertoe leidde dat Eric uiteindelijk een Victoria Cross ontving. Dat is de hoogste Britse militaire onderscheiding.

Op 6 maart 1945 verscheen het volgende in de London Gazette (vertaald) :

“War Office, 8 maart 1945. De koning is genadig verheugd de postume onderscheiding van het Victoria Cross goed te keuren voor: - nr. 11006144 Lance-Corporal Henry Eric Harden, Royal Army Medical Corps. (Northfleet, Kent).
In Noordwest-Europa werd op 23 januari 1945 het leidende deel van een Royal Marine Commando Troop vastgepind door intens vijandelijk machinegeweervuur vanuit goed verborgen posities. Omdat het onmogelijk was om de vijand vanuit het open gebied aan te vallen vanwege gebrek aan dekking, kreeg de sectie de opdracht om een aantal huizen in de buurt te gebruiken. Toen deze stap was voltooid, bleven één officier en drie andere slachtoffers in de open lucht liggen. De hele positie stond onder continu zwaar en nauwkeurig granaat- en mortiervuur.

Lance-Corporal Harden, ging meteen vooruit, een afstand van 120 meter, in de open lucht onder een hagel van vijandelijk machinegeweer en geweervuur vanuit vier posities, allemaal binnen 300 meter, en met de grootste koelte en moed bleef hij in de open lucht terwijl hij de vier slachtoffers hielp. Nadat hij de wonden van drie van hen had aangekleed, droeg hij een van hen terug naar dekking.

Lance Corporal Harden kreeg toen het bevel niet meer verder te gaan. Er werd geprobeerd de andere slachtoffers met behulp van tanks binnen te halen, maar dit bleek niet te lukken vanwege het zware en nauwkeurige vuur van vijandelijke antitankkanonnen. Vervolgens werd een nieuwe poging gedaan om de slachtoffers onder een rookgordijn binnen te halen, maar dit verhoogde alleen het vijandelijke vuur in de buurt van de slachtoffers.
Lance-Corporal Harden stond er vervolgens op om weer verder te gaan, met een vrijwillig brancardploeg, en hij slaagde erin een andere zwaargewonde man terug te brengen.
Lance-Corporal Harden ging voor de derde keer naar buiten, opnieuw met een brancardploeg, en nadat hij met de gewonde officier op de weg terug naar dekking was, werd hij gedood.

Gedurende deze lange periode toonde Lance Corporal Harden een uitstekende toewijding aan plicht en persoonlijke moed van de allerhoogste orde, en het lijdt geen twijfel dat het op een zeer kritiek moment een zeer gestaag effect had op de andere troepen in het gebied. Zijn actie was rechtstreeks verantwoordelijk voor het redden van de levens van de binnengebrachte gewonden.
Zijn volledige minachting voor al het persoonlijke gevaar, en het prachtige voorbeeld dat hij gaf aan moed en vastberadenheid om door te gaan met zijn werk, wat de kansen ook waren, was een inspiratie voor zijn kameraden en zal nooit worden vergeten door degenen die het zagen. ”

Eric onderscheidt zich als de enige Britse legerarts die het Victoria Cross ontvangt. Hij werd begraven in Nederweert.

(Tekst vertaald en aangepast van cwgc.org)